BotChronicles
Elke industriële revolutie klopt uiteindelijk aan bij de meest menselijke deur. Eind 2024 telde China 310 miljoen burgers van 60 jaar en ouder — 22 procent van de bevolking — een cijfer dat tegen 2035 de 400 miljoen zou overschrijden. Afgezet tegen een gerapporteerd tekort van 5,5 miljoen zorgverleners is de rekensom hard: er zullen simpelweg handen tekortkomen. Het antwoord van Peking is, zoals steeds, industriebeleid. Robots worden ingelijfd in de ouderenzorg — en 's werelds grootste praktijkexperiment met geautomatiseerde zorg is begonnen.
Van beleidsnota naar de gang van het rusthuis
In december 2024 riepen het Centraal Comité van de Partij en de Staatsraad expliciet op om humanoïde robots, brein-computerinterfaces en AI te ontwikkelen voor de ouderenzorg. Zes maanden later, in juni 2025, lanceerde de regering een nationaal proefprogramma met ongewoon concrete eisen: deelnemende bedrijven en onderzoeksinstituten moeten proeven van minstens zes maanden opzetten, met 200 of meer robots bij 200 gezinnen, of minstens 20 exemplaren in 20 zorginstellingen of gemeenschappen, gespreid over drie jaar. Bekende namen — Unitree, UBTech, Fourier, AgiBot — tekenden in.
De resultaten worden zichtbaar. In een rusthuis in Chengdu zou een humanoïde robot met de naam "Yang Yang" bewoners wekken, het weerbericht brengen en de dagactiviteiten in herinnering brengen, zo melden media. In maart 2026 opende Peking wat wordt voorgesteld als 's werelds eerste slimme ouderenzorgcentrum rond robots en AI-apparaten, en staatsmedia melden dat de sector in 2026 de kaap van 10 miljard yuan (ongeveer 1,5 miljard dollar) rondt.
Waar robots wél — en niet — voor kunnen zorgen
Een dosis realisme, met vallen en opstaan geleerd in Japan, dat al twee decennia zorgrobots zoals het therapeutische zeehondje PARO subsidieert: machines zijn goed in herinneringen, monitoring en gezelschap-per-gesprek. Ze blijven zwak in de fysieke kern van het vak — een broos lichaam uit bed tillen, wassen, aankleden — en nog zwakker in het emotionele. Chinese senioren die door staatsmedia werden bevraagd, uiten dezelfde twee zorgen als in Osaka of Oostende: is het veilig, en is het niet wat kil?
De eerlijke framing is niet dat robots zorgverleners vervangen, maar dat ze te weinig zorgverleners verder doen reiken: de routine aan machines, zodat mensen tijd hebben voor het menselijke. Met 400 miljoen ouderen in het verschiet kan China zich geen romantiek veroorloven. Europa straks evenmin — onze demografische curves zijn zachter, maar wijzen dezelfde kant op. Volg dit proefproject van nabij: de lessen ervan zullen de ouderenzorg tot ver buiten China vormgeven. Als robots straks de zorg doen, is het omdat wij ons niet hebben georganiseerd om ze zelf te doen.